(ur. 19 września 1551 w Fontainebleau, zm. 2 sierpnia 1589 w Saint-Cloud)
- ostatni z francuskiej dynastii Walezjuszów, jednej z gałęzi Kapetyngów. Książę Orleanu, a w latach 1573-1574 król Polski jako Henryk zwany Walezym. Od 1574 król Francji jako Henryk III.
Pochodzenie
Herb rodowy
Henryk Walezy był czwartym synem Henryka II, króla Francji i Katarzyny Medycejskiej. Na chrzcie otrzymał on imiona Aleksander Edward. Imię Henryk nadano mu dopiero na bierzmowaniu w roku 1565. Jego brat, Karol IX, był królem francuskim. Matka za wszelką cenę chciała osadzić wszystkich swych synów na tronie i gdy nie powiodły się inne plany wobec Henryka, zdecydowała się starać o egzotyczny dla Francuzów tron polski. Rozdzierające Francję walki katolików z hugenotami (francuskimi protestantami), czyli tzw. III wojna z hugenotami, umożliwiły Henrykowi pokazanie swych wojskowych umiejętności. Dzięki jego osobistej odwadze i przytomności umysłu pokonano w 1569 roku oddziały hugenotów pod Jarnac.
Przez pewien czas Henryk sprawował
urząd generalnego namiestnika królestwa.
Tak więc już w młodzieńczych latach
dał się on poznać zarówno jako dobry polityk jak i sumienny urzędnik.
Droga do polskiego tronu
Wybory nowego władcy polskiego po okresie bezkrólewia odbyły się w kwietniu i maju 1573 r. na prawym brzegu Wisły, naprzeciw Warszawy, pod wsią Kamień, która obecnie stanowi część stolicy. Najpoważniejszymi kandydatami do korony obok brata króla francuskiego byli: syn cesarza Maksymiliana II arcyksiążę Ernest Habsburg, car Iwan IV Groźny i Jan III Waza, król szwedzki, mąż Katarzyny Jagiellonki, siostry Zygmunta Augusta. Pod Warszawą stawiło się ok. 50 tysięcy osób, które uczestniczyły w głosowaniu. Najpierw odbyła się prezentacja kandydatów, której dokonali zagraniczni posłowie. Następnie zaczęto spisywać, lecz już w węższym gronie wybranych komisji artykuły dla króla. Miały to być uprawnienia i zobowiązania panującego. Po ich zatwierdzeniu, 5 kwietnia 1573 r. odbyło się głosowanie nad pretendentami do tronu. Zwycięzcą okazał się kandydat francuski, przedstawiony przez posła Jana de Monluc. Kilka dni po elekcji posłowie przyszłego monarchy zaprzysięgli w jego imieniu uchwalone przed wyborem postanowienia ogólne. Były to tak zwane artykuły henrykowskie. Przyjęto również osobiste zobowiązania elekta, noszące nazwę pacta conventa. Wybrano też poselstwo, które miało udać się do Paryża, aby oficjalnie zawiadomić księcia francuskiego o wyborze na króla Rzeczypospolitej Polski i Wielkiego Księstwa Litewskiego, odebrać od niego przysięgę, potwierdzającą przyjęcie uchwał elekcyjnych (artykułów i paktów), oraz możliwie szybko sprowadzić go do Rzeczypospolitej. Poselstwo wysłano okazałe i godne. Pertraktacje z Henrykiem i jego bratem, królem Francji Karolem IX, trwały dość długo. Opór budziły przede wszystkim artykuły dotyczące swobody wyznaniowej i możliwości wypowiedzenia posłuszeństwa królowi. Ostatecznie obaj władcy uznali i zaprzysięgli 22 sierpnia 1573 r. dawne i nowe prawa. Po tym fakcie poselstwo doręczyło Henrykowi dokument elekcyjny. Henryk Walezy został ogłoszony królem polskim i wielkim księciem litewskim.
Nihil novi
Potęga Rzeczypospolitej u zenitu. Zlota wolność. Elekcja., Jan Matejko
Do granic Polski dotarł po dwumiesięcznej podróży w końcu stycznia 1574 r. Orszak królewski, liczący 1200 koni, wozy z bagażami oraz karety z damami dworu i niewiastami lekkich obyczajów, ciągnął przez Heidelberg, Fuldę, Torgau, Frankfurt. Na Łużycach oczekiwał go książę piastowski Jerzy II Brzeski, który towarzyszył królowi aż do polskiej granicy. Granicę przekroczono w Międzyrzeczu, gdzie monarchę uroczyście powitała delegacja senatu z biskupem kujawskim, wojewodowie i kasztelanowie. Później przez Poznań i Częstochowę udano się w kierunku Krakowa, gdzie nastąpiło oficjalne powitanie.
Astronomy
Katalog D M O Z : Science : Astronomy
| | |
| | |
21 pages found in Astronomy:
Absolute Astronomy
Facts and statistical information about planets, moons, constellations, stars, galaxies, and Messier objects.
http://www.absoluteastronomy.com/
AOL Space
Get space and astronomy news, photos, and videos.
http://reference.aol.com/space/main
Astronomical Applications Department, U.S. Naval Observatory
Computes the position, brightness, and other observable characteristics of celestial bodies, as well as the circumstances of astronomical phenomena. Includes information on calendars and related topics.
http://aa.usno.navy.mil/
Astronomical Optical Interferometry
The use of multiple telescopes to produce high resolution images - commonly used at most modern observatories. A literature review article.
http://www.geocities.com/CapeCanaveral/2309/page1.html
Astronomical Pseudo-Science: A Skeptic's Resource List
List of links for those, who want to examine theories that are on the fringe of accepted scientific thought that are related connected to astronomy. A few examples are astrology, UFO's, the "Face" on Mars, and ancient astronaut theory.
http://www.astrosociety.org/education/resources/pseudobib.html
Astronomy Education and Outreach
General astronomy tutorial, education links, web courses, documents at the UCSD Center for Astrophysics and Space Sciences.
http://casswww.ucsd.edu/public/astroed.html
Astronomy Facts and Trivia
Fun facts and trivia relating to astronomy, space, science fiction movies. Most trivia items are submitted by users.
http://www.funtrivia.com/ql.cfm?cat=59
Astronomy for All
Index with graphics and illustrations about stars, the Solar System, cosmology and Galileo.
http://www.pd.astro.it/E-MOSTRA/A0000HOM.HTM
Astronomy Forum
Message board.
http://jollyrogerwest.com/forumdisplay.php?f=9
Astronomy Net
Resources, searchable forums and searchable lists of organizations providing astronomy services.
http://www.astronomy.net/
Astronomy Online
Gives overview of the solar system, the Milky Way galaxy, extrasolar planets, cosmology and astrophotography. Includes images, additional resources, and forums.
http://astronomyonline.org
Astronomy Today
Information and articles on astronomy, space and related topics. Also features a friendly forum and a telescope buyer's FAQ page.
http://www.astronomytoday.com/
AstroWeb
Astronomical internet resources from the National Radio Astronomy Observatory.
http://www.cv.nrao.edu/fits/www/astronomy.html
An Atlas of the Universe
Contains 3D maps of the universe zooming out from the nearest stars to the scale of the galaxy and out to the surrounding superclusters and finally to the scale of the known universe.
http://www.atlasoftheuniverse.com/
Beyond Earth - Everything Not on Earth
Provides information about the beginning of universe and solar system. About the planets, quasars, the Milky Way, black holes. Life of a star. Travel in space and extra terrestrial beings.
http://www.geocities.com/beyondearth2/M1.htm
Eric Weisstein's World of Astronomy
A web encyclopedia. Over 500 entries, ranging from definitions to full articles.
http://scienceworld.wolfram.com/astronomy/
Infrared Astronomy
All about infrared astronomy from NASA's infrared astronomy center: Discovery of infrared, what is infrared and infrared astronomy, history, the infrared universe, gallery, activities, discoveries, missions and a lot of links to IR astronomy sites.
http://coolcosmos.ipac.caltech.edu/cosmic_classroom/ir_tutorial/
Logarithmic Maps of the Universe
Show universe in terms of distance from Earth center. Includes such things as satellites, planets, stars, nebulae, and galaxies, out to cosmic microwave background radiation from the Big Bang.
http://www.astro.princeton.edu/~mjuric/universe/
The Naming of Stars
Leaflet from Royal Greenwich Observatory.
http://www.nmm.ac.uk/server/show/conWebDoc.309
Space.com - The Greatest Myths, Hoaxes & Mysteries in Astronomy and Space Science
Article briefly discussing 21 topics.
http://www.space.com/scienceastronomy/myths_hoaxes_030325.html
Stars and Planets
Information about interesting stars and planets in the galaxy, as well as astral bodies outside the Milky Way. Includes photos.
http://jumk.de/astronomie/astronomy.shtml
|
Ciekawe linki z DMOZ:
link-Society/People/Generations_and_Age_Groups/Seniors
link-Society/Law
link-Games/Miniatures
link-Society/Paranormal
link-Society/People/Generations_and_Age_Groups/Seniors
link-Regional/L
link-Home/Software
link-Home/Gardening
link-Society/Folklore
link-Kids_and_Teens/Health
link-Reference/Education
link-Home/Personal_Organization
link-Regional/Oceania
link-Health/Addictions/Games
link-Regional/Polar_Regions
link-Home/Homeowners
link-Health/Regional
link-Home/Domestic_Services
link-Regional/G
link-Business/Small_Business/Home_Office
link-Kids_and_Teens/Your_Family
link-Regional/Asia
link-Home/Family
link-Home/Family
link-Shopping/Home_and_Garden
link-Games/Hand_Games
link-Home/Emergency_Preparation
link-Kids_and_Teens/Teen_Life
link-Home/Cooking
link-Regional/B
link-Society/Activism
link-Society/Philanthropy
link-Games/Card_Games
link-Society/Law
link-Recreation/Pets
link-Regional/L
link-Science/Social_Sciences/Economics
link-Society/People
link-Kids_and_Teens/Your_Family
Ciekawostki
Krótkotrwałe panowanie Henryka Walezego na Wawelu było prawdziwym zderzeniem cywilizacyjnym pomiędzy rzeczywistością polską, a francuską. Młodego króla i jego francuską świtę dziwiły urządzane przez polskich poddanych pijatyki, rozczarowało ubóstwo polskich wsi i surowy klimat kraju. Polacy natomiast uważali Francuzów za zniewieściałych, władcy mieli za złe cudzoziemskie stroje i zamiłowanie do biżuterii. Co ciekawe, pod wieloma względami ówczesna Polska wyprzedzała Francję. Właśnie na Wawelu Walezy po raz pierwszy zobaczył wychodki, z których nieczystości odprowadzano poza zamkowe mury, i po powrocie do Francji nakazał zbudowanie takich urządzeń w Luwrze i innych pałacach.
