(ur. 19 września 1551 w Fontainebleau, zm. 2 sierpnia 1589 w Saint-Cloud)
- ostatni z francuskiej dynastii Walezjuszów, jednej z gałęzi Kapetyngów. Książę Orleanu, a w latach 1573-1574 król Polski jako Henryk zwany Walezym. Od 1574 król Francji jako Henryk III.
Pochodzenie
Herb rodowy
Henryk Walezy był czwartym synem Henryka II, króla Francji i Katarzyny Medycejskiej. Na chrzcie otrzymał on imiona Aleksander Edward. Imię Henryk nadano mu dopiero na bierzmowaniu w roku 1565. Jego brat, Karol IX, był królem francuskim. Matka za wszelką cenę chciała osadzić wszystkich swych synów na tronie i gdy nie powiodły się inne plany wobec Henryka, zdecydowała się starać o egzotyczny dla Francuzów tron polski. Rozdzierające Francję walki katolików z hugenotami (francuskimi protestantami), czyli tzw. III wojna z hugenotami, umożliwiły Henrykowi pokazanie swych wojskowych umiejętności. Dzięki jego osobistej odwadze i przytomności umysłu pokonano w 1569 roku oddziały hugenotów pod Jarnac.
Przez pewien czas Henryk sprawował
urząd generalnego namiestnika królestwa.
Tak więc już w młodzieńczych latach
dał się on poznać zarówno jako dobry polityk jak i sumienny urzędnik.
Droga do polskiego tronu
Wybory nowego władcy polskiego po okresie bezkrólewia odbyły się w kwietniu i maju 1573 r. na prawym brzegu Wisły, naprzeciw Warszawy, pod wsią Kamień, która obecnie stanowi część stolicy. Najpoważniejszymi kandydatami do korony obok brata króla francuskiego byli: syn cesarza Maksymiliana II arcyksiążę Ernest Habsburg, car Iwan IV Groźny i Jan III Waza, król szwedzki, mąż Katarzyny Jagiellonki, siostry Zygmunta Augusta. Pod Warszawą stawiło się ok. 50 tysięcy osób, które uczestniczyły w głosowaniu. Najpierw odbyła się prezentacja kandydatów, której dokonali zagraniczni posłowie. Następnie zaczęto spisywać, lecz już w węższym gronie wybranych komisji artykuły dla króla. Miały to być uprawnienia i zobowiązania panującego. Po ich zatwierdzeniu, 5 kwietnia 1573 r. odbyło się głosowanie nad pretendentami do tronu. Zwycięzcą okazał się kandydat francuski, przedstawiony przez posła Jana de Monluc. Kilka dni po elekcji posłowie przyszłego monarchy zaprzysięgli w jego imieniu uchwalone przed wyborem postanowienia ogólne. Były to tak zwane artykuły henrykowskie. Przyjęto również osobiste zobowiązania elekta, noszące nazwę pacta conventa. Wybrano też poselstwo, które miało udać się do Paryża, aby oficjalnie zawiadomić księcia francuskiego o wyborze na króla Rzeczypospolitej Polski i Wielkiego Księstwa Litewskiego, odebrać od niego przysięgę, potwierdzającą przyjęcie uchwał elekcyjnych (artykułów i paktów), oraz możliwie szybko sprowadzić go do Rzeczypospolitej. Poselstwo wysłano okazałe i godne. Pertraktacje z Henrykiem i jego bratem, królem Francji Karolem IX, trwały dość długo. Opór budziły przede wszystkim artykuły dotyczące swobody wyznaniowej i możliwości wypowiedzenia posłuszeństwa królowi. Ostatecznie obaj władcy uznali i zaprzysięgli 22 sierpnia 1573 r. dawne i nowe prawa. Po tym fakcie poselstwo doręczyło Henrykowi dokument elekcyjny. Henryk Walezy został ogłoszony królem polskim i wielkim księciem litewskim.
Nihil novi
Potęga Rzeczypospolitej u zenitu. Zlota wolność. Elekcja., Jan Matejko
Do granic Polski dotarł po dwumiesięcznej podróży w końcu stycznia 1574 r. Orszak królewski, liczący 1200 koni, wozy z bagażami oraz karety z damami dworu i niewiastami lekkich obyczajów, ciągnął przez Heidelberg, Fuldę, Torgau, Frankfurt. Na Łużycach oczekiwał go książę piastowski Jerzy II Brzeski, który towarzyszył królowi aż do polskiej granicy. Granicę przekroczono w Międzyrzeczu, gdzie monarchę uroczyście powitała delegacja senatu z biskupem kujawskim, wojewodowie i kasztelanowie. Później przez Poznań i Częstochowę udano się w kierunku Krakowa, gdzie nastąpiło oficjalne powitanie.
Celtic
Katalog D M O Z : Society : Ethnicity : Celtic
| | |
| | |
15 pages found in Celtic:
At the Edge archive: Celtic Fallacy
Brief article by Bob Trubshaw discussing the historical validity of the term "Celtic", also offering articles of agreement and disagreement.
http://www.indigogroup.co.uk/edge/celtic.htm
The Celtic Archive
Collection of stories, book recommendations, traditions and deities, that are of interest to Neopagans. [In FTP Format]
http://www.lysator.liu.se/religion/neopagan/celtic.html
The Celtic Connection
Newspaper of the Celtic community in Vancouver, BC. Covers news, sports, events, folklore and mythology, also including suscription information.
http://www.celtic-connection.com/
Celtic Countries Magazine
Magazine on Celtic cooperation, society and culture, also offering news from all the Celtic countries.
http://www.celticcountries.com/
Celtic Heritage Magazine
Offers a North American perspective on Celtic history, traditions and people. Includes articles, photos and subscription information.
http://www.celticheritage.ns.ca/
Celtic Nations World
Explores the Celtic cultural heritage through festivals, music, clothing and food. Includes a glossary of common terminology and related links.
http://www.celticnationsworld.com/
Celtic Women International
Honors, celebrates and promotes Celtic Women, their culture and heritage all over the world. With calendar of events, access to their Yahoo group, and archives.
http://www.celticwomen.org/
CyberScotia
Portal hosting various sites concerned with things Celtic and Scottish.
http://www.cyberscotia.com
Deanna's World: Celtic Whispers
Offers a guide to pronouncing Celtic words, as well as a brief description of the main characters in Celtic mythology.
http://www.dworldonline.com/celtic.htm
Gaelic and Gaelic Culture
Devoted to the language and culture of the Gaels. Includes articles and audio samples.
http://www.ibiblio.org/gaelic/
Myrddin Emrys' Circle of Fire
Meeting place for the Celtic-minded. Music, art, literature, poetry and spirituality are discussed.
http://myrddinemrys.netfirms.com
Newsgroup FAQ from soc.culture.celtic
Newsgroup FAQ including related reading material, historical background and Celtic languages.
http://www.siliconglen.com/celtfaq/
On the Shieling
Celtic Pagan horse site and personal homepage with essays on what the horse meant to the Celts.
http://cyberpict.net/horses/
Tribute to the Leather Sporran
Describes the many varieties of Sporrans that may be worn formally or informally with the Kilt, their styles and materials.
http://www.leathersporran.com/
Tuatha De Danaan
Weblog with poetry, essays and other resources for those interestes in the Celts and their culture.
http://dedanaan.com/
|
Ciekawe linki z DMOZ:
link-Games/Roleplaying
link-Regional/U
link-Regional/Caribbean
link-Kids_and_Teens/Arts
link-Home/Rural_Living
link-Home/Moving_and_Relocating
link-Home/Domestic_Services
link-Kids_and_Teens/Entertainment
link-Home/Urban_Living
link-Kids_and_Teens/Games
link-Games/Tile_Games
link-World/Norsk/Helse
link-Kids_and_Teens/Arts
link-Home/Family
link-Regional/Europe
link-Home/Personal_Organization
link-Society/Issues
link-Business/Small_Business/Home_Office
link-Science/Social_Sciences/Linguistics
link-Kids_and_Teens/Your_Family
link-Regional/Z
link-Regional/A
link-Home/News_and_Media
link-Games/Dice
link-Regional/Caribbean
link-Health/Animal
link-World/Polska
link-Society/Politics
link-Health/Conditions_and_Diseases
link-Home/Domestic_Services
link-Regional/D
link-Home/Software
link-Home/Homeowners/Home_Buyers
link-Home/Entertaining
link-Games/Party_Games
link-Society/Organizations
link-Society/Philanthropy
link-Regional/Middle_East
link-Regional/H
Ciekawostki
Krótkotrwałe panowanie Henryka Walezego na Wawelu było prawdziwym zderzeniem cywilizacyjnym pomiędzy rzeczywistością polską, a francuską. Młodego króla i jego francuską świtę dziwiły urządzane przez polskich poddanych pijatyki, rozczarowało ubóstwo polskich wsi i surowy klimat kraju. Polacy natomiast uważali Francuzów za zniewieściałych, władcy mieli za złe cudzoziemskie stroje i zamiłowanie do biżuterii. Co ciekawe, pod wieloma względami ówczesna Polska wyprzedzała Francję. Właśnie na Wawelu Walezy po raz pierwszy zobaczył wychodki, z których nieczystości odprowadzano poza zamkowe mury, i po powrocie do Francji nakazał zbudowanie takich urządzeń w Luwrze i innych pałacach.
