(ur. 19 września 1551 w Fontainebleau, zm. 2 sierpnia 1589 w Saint-Cloud)
- ostatni z francuskiej dynastii Walezjuszów, jednej z gałęzi Kapetyngów. Książę Orleanu, a w latach 1573-1574 król Polski jako Henryk zwany Walezym. Od 1574 król Francji jako Henryk III.
Pochodzenie
Herb rodowy
Henryk Walezy był czwartym synem Henryka II, króla Francji i Katarzyny Medycejskiej. Na chrzcie otrzymał on imiona Aleksander Edward. Imię Henryk nadano mu dopiero na bierzmowaniu w roku 1565. Jego brat, Karol IX, był królem francuskim. Matka za wszelką cenę chciała osadzić wszystkich swych synów na tronie i gdy nie powiodły się inne plany wobec Henryka, zdecydowała się starać o egzotyczny dla Francuzów tron polski. Rozdzierające Francję walki katolików z hugenotami (francuskimi protestantami), czyli tzw. III wojna z hugenotami, umożliwiły Henrykowi pokazanie swych wojskowych umiejętności. Dzięki jego osobistej odwadze i przytomności umysłu pokonano w 1569 roku oddziały hugenotów pod Jarnac.
Przez pewien czas Henryk sprawował
urząd generalnego namiestnika królestwa.
Tak więc już w młodzieńczych latach
dał się on poznać zarówno jako dobry polityk jak i sumienny urzędnik.
Droga do polskiego tronu
Wybory nowego władcy polskiego po okresie bezkrólewia odbyły się w kwietniu i maju 1573 r. na prawym brzegu Wisły, naprzeciw Warszawy, pod wsią Kamień, która obecnie stanowi część stolicy. Najpoważniejszymi kandydatami do korony obok brata króla francuskiego byli: syn cesarza Maksymiliana II arcyksiążę Ernest Habsburg, car Iwan IV Groźny i Jan III Waza, król szwedzki, mąż Katarzyny Jagiellonki, siostry Zygmunta Augusta. Pod Warszawą stawiło się ok. 50 tysięcy osób, które uczestniczyły w głosowaniu. Najpierw odbyła się prezentacja kandydatów, której dokonali zagraniczni posłowie. Następnie zaczęto spisywać, lecz już w węższym gronie wybranych komisji artykuły dla króla. Miały to być uprawnienia i zobowiązania panującego. Po ich zatwierdzeniu, 5 kwietnia 1573 r. odbyło się głosowanie nad pretendentami do tronu. Zwycięzcą okazał się kandydat francuski, przedstawiony przez posła Jana de Monluc. Kilka dni po elekcji posłowie przyszłego monarchy zaprzysięgli w jego imieniu uchwalone przed wyborem postanowienia ogólne. Były to tak zwane artykuły henrykowskie. Przyjęto również osobiste zobowiązania elekta, noszące nazwę pacta conventa. Wybrano też poselstwo, które miało udać się do Paryża, aby oficjalnie zawiadomić księcia francuskiego o wyborze na króla Rzeczypospolitej Polski i Wielkiego Księstwa Litewskiego, odebrać od niego przysięgę, potwierdzającą przyjęcie uchwał elekcyjnych (artykułów i paktów), oraz możliwie szybko sprowadzić go do Rzeczypospolitej. Poselstwo wysłano okazałe i godne. Pertraktacje z Henrykiem i jego bratem, królem Francji Karolem IX, trwały dość długo. Opór budziły przede wszystkim artykuły dotyczące swobody wyznaniowej i możliwości wypowiedzenia posłuszeństwa królowi. Ostatecznie obaj władcy uznali i zaprzysięgli 22 sierpnia 1573 r. dawne i nowe prawa. Po tym fakcie poselstwo doręczyło Henrykowi dokument elekcyjny. Henryk Walezy został ogłoszony królem polskim i wielkim księciem litewskim.
Nihil novi
Potęga Rzeczypospolitej u zenitu. Zlota wolność. Elekcja., Jan Matejko
Do granic Polski dotarł po dwumiesięcznej podróży w końcu stycznia 1574 r. Orszak królewski, liczący 1200 koni, wozy z bagażami oraz karety z damami dworu i niewiastami lekkich obyczajów, ciągnął przez Heidelberg, Fuldę, Torgau, Frankfurt. Na Łużycach oczekiwał go książę piastowski Jerzy II Brzeski, który towarzyszył królowi aż do polskiej granicy. Granicę przekroczono w Międzyrzeczu, gdzie monarchę uroczyście powitała delegacja senatu z biskupem kujawskim, wojewodowie i kasztelanowie. Później przez Poznań i Częstochowę udano się w kierunku Krakowa, gdzie nastąpiło oficjalne powitanie.
Wars and Conflicts
Katalog D M O Z : Society : History : By Topic : Wars and Conflicts
| | |
| | |
26 pages found in Wars and Conflicts:
American Wars
Find out more about America's military history with this photo gallery.
http://reference.aol.com/history/american_wars
Armament Across the Time
An overview of the history of weapons from prehistory to the present day.
http://usuarios.lycos.es/joser2a
The Associates of Military History
An organization founded in December of 1997 dedicated to the study of military history. Membership is free.
http://amh.freehosting.net/
Æ Aeragon
Aeragon traces some of the history of military technology transfer to civilian applications. Aeragon is dedicated to analyzing the influence that developments in military technology have had upon modern material existence.
http://aeragon.com/
Battlefield Anomalies
Collection of battle and campaign accounts, mainly dealing with 19th century subjects.
http://www.battlefieldanomalies.com
Clash of Steel
Searchable database of military engagements throughout history. Also picture gallery and discussion forum.
http://www.clash-of-steel.co.uk
Gehghis Khan: Project World Conquest
Comparison of four attempts at World Conquest by a single man (Genghis Khan, Alexander the Great, Napoleon, Hitler) and two case-studies Hassan I Sabbah and Machiavelli
http://home.ca.inter.net/~giskhan
Gentleman's Military Interest Club
Forum for the discussion of military history and militaria.
http://gmic.co.uk
The Great Wars
Overview of the conflicts in Europe from 1871 to 1945.
http://www.geocities.com/greatwars/
The Greatest Military Commander
An opportunity to vote for your all-time greatest general.
http://www.freewebs.com/the_greatest_military_commander/index.htm
Historic Battles
Military history discussion forum, with collection of articles and other resources.
http://www.historic-battles.com
Historical Battle Guide
Details the author's visits to various battlefields around the world, with brief information and pictures.
http://www.battleguide.net
John's Military History Page
Virtual tours of Revolutionary War and Civil War battlefields and armored fighting vehicles.
http://johnsmilitaryhistory.com
Leaders and Battles Database
Searchable database of major conflicts, battles and leaders from the Persian Wars to World War II.
http://www.lbdb.com/
Line of Battle Enterprise
Military print vendor. Site offers extensive archive of thumbnailed artwork of persons, ships, battles, and other scenes from the naval heritage of the United States and Britain, and from American military history.
http://www.lineofbattle.org/
Military Quotes
A collection of almost one thousand quotes related to war and military matters. Also includes jokes and a discussion forum.
http://www.military-quotes.com/
The Military Revolution
Military developments in Europe in the 15th, 16th and 17th centuries.
http://www.geocities.com/npilgaard/mili/main_mil.html
New York Military Affairs Symposium
Newsletters, forthcoming events and a good selection of military links from this academic organisation.
http://www.nymas.org
OnWar.com
Military history site that includes a database of world conflicts and other military events 1800-1999.
http://www.onwar.com/
The Patriot Files
A collection of articles are dedicated to the men and women of the armed forces and the many people who support them.
http://www.patriotfiles.com
The Road to War
A forum for all aspects of past and present wars.
http://www.theroadtowar.com
Society for Military History
Devoted to stimulating and advancing the study of military history in the United States. Site describes publications, membership information, conferences, leadership, and SMH-sponsored awards and prizes.
http://www.smh-hq.org/
War Between Democracies
Article discussing the claim that "democracies do not make war on one another"; discussing a list of wars that may or may have not been fought between democracies.
http://users.erols.com/mwhite28/demowar.htm
The War Page
Comprehensive site with information, letters and photos from a US perspective of the US Civil War, Philippine Campaign, Mexican Service, World War I, World War II, Korea and Vietnam.
http://www.thewarpage.com/
The War Times Journal
An on-line magazine of military history which features original articles and archives covering wars and campaigns of all periods.
http://www.wtj.com/
Web Page of Durfee
Gateway to information on the American Revolution and on medieval Europe.
http://xenophongroup.com/mcjoynt/durf_web.htm
|
Ciekawe linki z DMOZ:
link-Kids_and_Teens/Games
link-Society/Activism
link-Regional/A
link-Regional/R
link-Home/Entertaining
link-Society/Military
link-Games/Hand_Games
link-Society/Philosophy
link-Society/Military
link-Home/Apartment_Living
link-Health/Addictions/Games
link-Society/Crime
link-Regional/North_America
link-Kids_and_Teens/Computers
link-Society/Genealogy
link-Regional/Asia
link-Games/Party_Games
link-Regional/D
link-Games/Gambling
link-Regional/E
link-Society/Advice
link-Business/Small_Business/Home_Office
link-Home/Domestic_Services
link-Science/Social_Sciences/Sociology
link-Home/Cooking
link-Games/Card_Games
link-Regional/Z
link-Society/People/Women
link-Kids_and_Teens/Games
link-Society/Government
link-Health/Animal
link-Games/Trading_Card_Games
link-Health/Regional
link-Science/Social_Sciences/Linguistics
link-World/Italiano/Computer/Software
link-Games/Paper_and_Pencil
link-Home/Gardening
link-Games/Video_Games
link-Kids_and_Teens/Games
Ciekawostki
Krótkotrwałe panowanie Henryka Walezego na Wawelu było prawdziwym zderzeniem cywilizacyjnym pomiędzy rzeczywistością polską, a francuską. Młodego króla i jego francuską świtę dziwiły urządzane przez polskich poddanych pijatyki, rozczarowało ubóstwo polskich wsi i surowy klimat kraju. Polacy natomiast uważali Francuzów za zniewieściałych, władcy mieli za złe cudzoziemskie stroje i zamiłowanie do biżuterii. Co ciekawe, pod wieloma względami ówczesna Polska wyprzedzała Francję. Właśnie na Wawelu Walezy po raz pierwszy zobaczył wychodki, z których nieczystości odprowadzano poza zamkowe mury, i po powrocie do Francji nakazał zbudowanie takich urządzeń w Luwrze i innych pałacach.
