(ur. 19 września 1551 w Fontainebleau, zm. 2 sierpnia 1589 w Saint-Cloud)
- ostatni z francuskiej dynastii Walezjuszów, jednej z gałęzi Kapetyngów. Książę Orleanu, a w latach 1573-1574 król Polski jako Henryk zwany Walezym. Od 1574 król Francji jako Henryk III.
Pochodzenie
Herb rodowy
Henryk Walezy był czwartym synem Henryka II, króla Francji i Katarzyny Medycejskiej. Na chrzcie otrzymał on imiona Aleksander Edward. Imię Henryk nadano mu dopiero na bierzmowaniu w roku 1565. Jego brat, Karol IX, był królem francuskim. Matka za wszelką cenę chciała osadzić wszystkich swych synów na tronie i gdy nie powiodły się inne plany wobec Henryka, zdecydowała się starać o egzotyczny dla Francuzów tron polski. Rozdzierające Francję walki katolików z hugenotami (francuskimi protestantami), czyli tzw. III wojna z hugenotami, umożliwiły Henrykowi pokazanie swych wojskowych umiejętności. Dzięki jego osobistej odwadze i przytomności umysłu pokonano w 1569 roku oddziały hugenotów pod Jarnac.
Przez pewien czas Henryk sprawował
urząd generalnego namiestnika królestwa.
Tak więc już w młodzieńczych latach
dał się on poznać zarówno jako dobry polityk jak i sumienny urzędnik.
Droga do polskiego tronu
Wybory nowego władcy polskiego po okresie bezkrólewia odbyły się w kwietniu i maju 1573 r. na prawym brzegu Wisły, naprzeciw Warszawy, pod wsią Kamień, która obecnie stanowi część stolicy. Najpoważniejszymi kandydatami do korony obok brata króla francuskiego byli: syn cesarza Maksymiliana II arcyksiążę Ernest Habsburg, car Iwan IV Groźny i Jan III Waza, król szwedzki, mąż Katarzyny Jagiellonki, siostry Zygmunta Augusta. Pod Warszawą stawiło się ok. 50 tysięcy osób, które uczestniczyły w głosowaniu. Najpierw odbyła się prezentacja kandydatów, której dokonali zagraniczni posłowie. Następnie zaczęto spisywać, lecz już w węższym gronie wybranych komisji artykuły dla króla. Miały to być uprawnienia i zobowiązania panującego. Po ich zatwierdzeniu, 5 kwietnia 1573 r. odbyło się głosowanie nad pretendentami do tronu. Zwycięzcą okazał się kandydat francuski, przedstawiony przez posła Jana de Monluc. Kilka dni po elekcji posłowie przyszłego monarchy zaprzysięgli w jego imieniu uchwalone przed wyborem postanowienia ogólne. Były to tak zwane artykuły henrykowskie. Przyjęto również osobiste zobowiązania elekta, noszące nazwę pacta conventa. Wybrano też poselstwo, które miało udać się do Paryża, aby oficjalnie zawiadomić księcia francuskiego o wyborze na króla Rzeczypospolitej Polski i Wielkiego Księstwa Litewskiego, odebrać od niego przysięgę, potwierdzającą przyjęcie uchwał elekcyjnych (artykułów i paktów), oraz możliwie szybko sprowadzić go do Rzeczypospolitej. Poselstwo wysłano okazałe i godne. Pertraktacje z Henrykiem i jego bratem, królem Francji Karolem IX, trwały dość długo. Opór budziły przede wszystkim artykuły dotyczące swobody wyznaniowej i możliwości wypowiedzenia posłuszeństwa królowi. Ostatecznie obaj władcy uznali i zaprzysięgli 22 sierpnia 1573 r. dawne i nowe prawa. Po tym fakcie poselstwo doręczyło Henrykowi dokument elekcyjny. Henryk Walezy został ogłoszony królem polskim i wielkim księciem litewskim.
Nihil novi
Potęga Rzeczypospolitej u zenitu. Zlota wolność. Elekcja., Jan Matejko
Do granic Polski dotarł po dwumiesięcznej podróży w końcu stycznia 1574 r. Orszak królewski, liczący 1200 koni, wozy z bagażami oraz karety z damami dworu i niewiastami lekkich obyczajów, ciągnął przez Heidelberg, Fuldę, Torgau, Frankfurt. Na Łużycach oczekiwał go książę piastowski Jerzy II Brzeski, który towarzyszył królowi aż do polskiej granicy. Granicę przekroczono w Międzyrzeczu, gdzie monarchę uroczyście powitała delegacja senatu z biskupem kujawskim, wojewodowie i kasztelanowie. Później przez Poznań i Częstochowę udano się w kierunku Krakowa, gdzie nastąpiło oficjalne powitanie.
Anzac Day
Katalog D M O Z : Society : Holidays : Anzac Day
16 pages found in Anzac Day:
Anne's Guiding Pages - ANZAC Day
History from a New Zealand perspective, poems and quotes. As well as information on Anzac biscuits.
http://www.azmetro.com/nzanzac.html
ANZAC: A Grateful State Remembers
Details of commemorative activities in Western Australian. History of the holiday, list of war memorials and student activities.
http://www.anzac.dpc.wa.gov.au/
ANZAC Day
The history, tradition and its significance for Australians. From the Australian War Memorial, the customs and traditions of commemorative ceremonies.
http://www.awm.gov.au/commemoration/anzac/
ANZAC Day
Australian Government article about what it is that Australians commemorate on ANZAC Day. Links to relevant online resources are provided.
http://www.acn.net.au/articles/anzac/
ANZAC Day
An outline, provided by the Governor-General of New Zealand, of the commemorative events.
http://www.gg.govt.nz/aboutnz/anzac.htm
ANZAC Day
History of the holiday and how it is commemorated today in New Zealand, from the Returned Services Association.
http://www.rsa.org.nz/remem/anzac_intro.html
Anzac Day
History, poems, tributes, photos and articles.
http://www.ozbird.com/oz/anzac.htm
Anzac Day
Photos from ANZAC Day services, details of services at Gallipoli, background information, education resources and activities. From the Department of Veterans' Affairs.
http://www.dva.gov.au/commem/anzac/
Anzac Day
History of ANZAC Day, the ANZACs, biographies and diaries, paintings, photographs, and maps, provided by the New Zealand Ministry for Culture and Heritage.
http://www.nzhistory.net.nz/war/anzacday
Anzac Day Act 1966
New Zealand government act defines ANZAC Day and stipulates commercial restrictions on the day.
http://rangi.knowledge-basket.co.nz/gpacts/reprint/text/1966/an/044.html
ANZAC Day Commemoration Committee of Queensland
Committee who oversee ANZAC Day events in Queensland. Includes detailed information about commemorative services, military history, classroom activities and a community billboard.
http://www.anzacday.org.au/
ANZAC Day images and photographs
ANZAC Day parade images and photographs from around Australia.
http://www.anzacdayimages.com/
Anzac.govt.nz
A New Zealand Government guide to ANZAC Day. Covers the history of the day, traditions and rituals, how it is commemorated today and a guide to Gallipoli.
http://www.anzac.govt.nz/
A Poppy for ANZAC Day
Thoughts about ANZAC Day, poems and correspondence.
http://www.vital.org.nz/anzac/
Review of ANZAC Day Laws
Victorian Parliament review of ANZAC Day laws. Includes a section on the history of the day in Australia.
http://www.parliament.vic.gov.au/sarc/Anzac/Anzac%20Report.htm
Wikipedia: ANZAC Day
Encyclopedia article about ANZAC Day. Covers the origin and history of the day, as well as how it is commemorated in different parts of the world.
http://en.wikipedia.org/wiki/ANZAC_Day
|
Ciekawe linki z DMOZ:
link-Games/Miniatures
link-Home/Personal_Organization
link-Society/Issues
link-Kids_and_Teens/Health
link-World/Polska
link-Regional/O
link-World
link-Health/Mental_Health
link-Regional/Central_America
link-Kids_and_Teens/Teen_Life
link-Regional/G
link-Home/Moving_and_Relocating
link-Society/Paranormal
link-Society/Government
link-Regional/N
link-Kids_and_Teens/Computers
link-Society/Folklore/Literature/Urban_Legends
link-Kids_and_Teens/Health
link-Kids_and_Teens/Sports_and_Hobbies
link-Regional/A
link-Regional/Countries
link-Home/Apartment_Living
link-Society/Activism
link-Kids_and_Teens/School_Time
link-Regional/U
link-Society/Advice
link-Kids_and_Teens/Arts
link-Games/History
link-Computers/Home_Automation
link-World/Kannada
link-Home/Entertaining
link-Regional/Central_America
link-Regional/Asia
link-Regional/U
link-Society/Organizations
link-Regional/Middle_East
link-Regional/North_America
link-Society/People
link-Society/Holidays
Ciekawostki
Krótkotrwałe panowanie Henryka Walezego na Wawelu było prawdziwym zderzeniem cywilizacyjnym pomiędzy rzeczywistością polską, a francuską. Młodego króla i jego francuską świtę dziwiły urządzane przez polskich poddanych pijatyki, rozczarowało ubóstwo polskich wsi i surowy klimat kraju. Polacy natomiast uważali Francuzów za zniewieściałych, władcy mieli za złe cudzoziemskie stroje i zamiłowanie do biżuterii. Co ciekawe, pod wieloma względami ówczesna Polska wyprzedzała Francję. Właśnie na Wawelu Walezy po raz pierwszy zobaczył wychodki, z których nieczystości odprowadzano poza zamkowe mury, i po powrocie do Francji nakazał zbudowanie takich urządzeń w Luwrze i innych pałacach.
