(ur. 19 września 1551 w Fontainebleau, zm. 2 sierpnia 1589 w Saint-Cloud)
- ostatni z francuskiej dynastii Walezjuszów, jednej z gałęzi Kapetyngów. Książę Orleanu, a w latach 1573-1574 król Polski jako Henryk zwany Walezym. Od 1574 król Francji jako Henryk III.
Pochodzenie
Herb rodowy
Henryk Walezy był czwartym synem Henryka II, króla Francji i Katarzyny Medycejskiej. Na chrzcie otrzymał on imiona Aleksander Edward. Imię Henryk nadano mu dopiero na bierzmowaniu w roku 1565. Jego brat, Karol IX, był królem francuskim. Matka za wszelką cenę chciała osadzić wszystkich swych synów na tronie i gdy nie powiodły się inne plany wobec Henryka, zdecydowała się starać o egzotyczny dla Francuzów tron polski. Rozdzierające Francję walki katolików z hugenotami (francuskimi protestantami), czyli tzw. III wojna z hugenotami, umożliwiły Henrykowi pokazanie swych wojskowych umiejętności. Dzięki jego osobistej odwadze i przytomności umysłu pokonano w 1569 roku oddziały hugenotów pod Jarnac.
Przez pewien czas Henryk sprawował
urząd generalnego namiestnika królestwa.
Tak więc już w młodzieńczych latach
dał się on poznać zarówno jako dobry polityk jak i sumienny urzędnik.
Droga do polskiego tronu
Wybory nowego władcy polskiego po okresie bezkrólewia odbyły się w kwietniu i maju 1573 r. na prawym brzegu Wisły, naprzeciw Warszawy, pod wsią Kamień, która obecnie stanowi część stolicy. Najpoważniejszymi kandydatami do korony obok brata króla francuskiego byli: syn cesarza Maksymiliana II arcyksiążę Ernest Habsburg, car Iwan IV Groźny i Jan III Waza, król szwedzki, mąż Katarzyny Jagiellonki, siostry Zygmunta Augusta. Pod Warszawą stawiło się ok. 50 tysięcy osób, które uczestniczyły w głosowaniu. Najpierw odbyła się prezentacja kandydatów, której dokonali zagraniczni posłowie. Następnie zaczęto spisywać, lecz już w węższym gronie wybranych komisji artykuły dla króla. Miały to być uprawnienia i zobowiązania panującego. Po ich zatwierdzeniu, 5 kwietnia 1573 r. odbyło się głosowanie nad pretendentami do tronu. Zwycięzcą okazał się kandydat francuski, przedstawiony przez posła Jana de Monluc. Kilka dni po elekcji posłowie przyszłego monarchy zaprzysięgli w jego imieniu uchwalone przed wyborem postanowienia ogólne. Były to tak zwane artykuły henrykowskie. Przyjęto również osobiste zobowiązania elekta, noszące nazwę pacta conventa. Wybrano też poselstwo, które miało udać się do Paryża, aby oficjalnie zawiadomić księcia francuskiego o wyborze na króla Rzeczypospolitej Polski i Wielkiego Księstwa Litewskiego, odebrać od niego przysięgę, potwierdzającą przyjęcie uchwał elekcyjnych (artykułów i paktów), oraz możliwie szybko sprowadzić go do Rzeczypospolitej. Poselstwo wysłano okazałe i godne. Pertraktacje z Henrykiem i jego bratem, królem Francji Karolem IX, trwały dość długo. Opór budziły przede wszystkim artykuły dotyczące swobody wyznaniowej i możliwości wypowiedzenia posłuszeństwa królowi. Ostatecznie obaj władcy uznali i zaprzysięgli 22 sierpnia 1573 r. dawne i nowe prawa. Po tym fakcie poselstwo doręczyło Henrykowi dokument elekcyjny. Henryk Walezy został ogłoszony królem polskim i wielkim księciem litewskim.
Nihil novi
Potęga Rzeczypospolitej u zenitu. Zlota wolność. Elekcja., Jan Matejko
Do granic Polski dotarł po dwumiesięcznej podróży w końcu stycznia 1574 r. Orszak królewski, liczący 1200 koni, wozy z bagażami oraz karety z damami dworu i niewiastami lekkich obyczajów, ciągnął przez Heidelberg, Fuldę, Torgau, Frankfurt. Na Łużycach oczekiwał go książę piastowski Jerzy II Brzeski, który towarzyszył królowi aż do polskiej granicy. Granicę przekroczono w Międzyrzeczu, gdzie monarchę uroczyście powitała delegacja senatu z biskupem kujawskim, wojewodowie i kasztelanowie. Później przez Poznań i Częstochowę udano się w kierunku Krakowa, gdzie nastąpiło oficjalne powitanie.
Conscription
Katalog D M O Z : Society : Issues : Government Operations : Conscription
11 pages found in Conscription:
Dodged Draft
Last week's House vote to eliminate draft registration was a symbolic blow against a vestige of slavery.
http://civilliberty.about.com/newsissues/civilliberty/library/weekly/aa091399.htm
A Draft After the 2000 Elections?
There may yet be a military draft in the future if for those turning 20 in 2001, once the elections are out of the way. Documents key members of Congressional military committees, for the first time in a generation, are discussing revival of the draft.
http://www.antiwar.com/orig/polner1.html
Draft is Slavery
Links to essays criticizing military conscription.
http://www.draftisslavery.com/
Draft Not Needed for Protection of Liberty
Article by Representative Ron Paul (R) of Texas against selsective service registration.
http://www.house.gov/paul/tst/tst99/tst082399.htm
Draft Registration: The Politics of Institutional Immortality
Even the Department of Defense acknowledges that registration could be dropped with no effect on military mobilization requirements. Yet draft registration lives on, an example of the difficulty of terminating even the most useless government programs.
http://www.cato.org/pubs/pas/pa-214.html
Draftresistance.org
A group attacking the policies of selective service registration in the USA.
http://www.draftresistance.org/
European Campaign Against Conscription
Struggling to end forced military drafts.
http://www.c3.hu/~farkashe/english/index.html
Manifesto against Conscription and the Military System
States that conscript armies, with their large corps of professional officers, are a grave menace to peace.
http://home.snafu.de/mkgandhi/english.htm
Neither Fair Nor Useful
Believes the State must not arbitrarily and systematically oblige its citizens to go into a service, armed or not, against their will.
http://www.ngnu.org/english.htm
No-Conscription Fellowship
An organisation active since the First World War which encourages men to refuse war service.
http://www.spartacus.schoolnet.co.uk/FWWncf.htm
Resisting Military Conscription through Taxation
Some governments actually have the gall to tax you for failing to join the military, even in the US.
http://ourworld.compuserve.com/homepages/dan_lundquist/
|
Ciekawe linki z DMOZ:
link-Society/Politics
link-Science/Social_Sciences/Economics
link-World/Norsk
link-Society/Advice
link-Society/Support_Groups
link-Regional/O
link-Kids_and_Teens/Entertainment
link-Society/Ethnicity
link-World
link-Regional/L
link-Regional/H
link-World/Polska
link-World/Norsk/Helse
link-Society/Holidays
link-Health/Nutrition
link-Kids_and_Teens/People_and_Society
link-Society/Activism
link-Regional/S
link-Society/History
link-Regional/Oceania
link-Regional/E
link-Kids_and_Teens/Computers
link-Kids_and_Teens/Teen_Life
link-Society/Military
link-Games/Dice
link-Home/Software
link-Reference/Education
link-Regional/R
link-Games/Tile_Games
link-Games/Roleplaying
link-Kids_and_Teens/Your_Family
link-Kids_and_Teens/Your_Family
link-Society/Relationships
link-Home/Entertaining
link-Regional/Oceania
link-Regional/Polar_Regions
link-Health/Mental_Health
link-Society/Paranormal
link-Games/History
Ciekawostki
Krótkotrwałe panowanie Henryka Walezego na Wawelu było prawdziwym zderzeniem cywilizacyjnym pomiędzy rzeczywistością polską, a francuską. Młodego króla i jego francuską świtę dziwiły urządzane przez polskich poddanych pijatyki, rozczarowało ubóstwo polskich wsi i surowy klimat kraju. Polacy natomiast uważali Francuzów za zniewieściałych, władcy mieli za złe cudzoziemskie stroje i zamiłowanie do biżuterii. Co ciekawe, pod wieloma względami ówczesna Polska wyprzedzała Francję. Właśnie na Wawelu Walezy po raz pierwszy zobaczył wychodki, z których nieczystości odprowadzano poza zamkowe mury, i po powrocie do Francji nakazał zbudowanie takich urządzeń w Luwrze i innych pałacach.
