(ur. 19 września 1551 w Fontainebleau, zm. 2 sierpnia 1589 w Saint-Cloud)
- ostatni z francuskiej dynastii Walezjuszów, jednej z gałęzi Kapetyngów. Książę Orleanu, a w latach 1573-1574 król Polski jako Henryk zwany Walezym. Od 1574 król Francji jako Henryk III.
Pochodzenie
Herb rodowy
Henryk Walezy był czwartym synem Henryka II, króla Francji i Katarzyny Medycejskiej. Na chrzcie otrzymał on imiona Aleksander Edward. Imię Henryk nadano mu dopiero na bierzmowaniu w roku 1565. Jego brat, Karol IX, był królem francuskim. Matka za wszelką cenę chciała osadzić wszystkich swych synów na tronie i gdy nie powiodły się inne plany wobec Henryka, zdecydowała się starać o egzotyczny dla Francuzów tron polski. Rozdzierające Francję walki katolików z hugenotami (francuskimi protestantami), czyli tzw. III wojna z hugenotami, umożliwiły Henrykowi pokazanie swych wojskowych umiejętności. Dzięki jego osobistej odwadze i przytomności umysłu pokonano w 1569 roku oddziały hugenotów pod Jarnac.
Przez pewien czas Henryk sprawował
urząd generalnego namiestnika królestwa.
Tak więc już w młodzieńczych latach
dał się on poznać zarówno jako dobry polityk jak i sumienny urzędnik.
Droga do polskiego tronu
Wybory nowego władcy polskiego po okresie bezkrólewia odbyły się w kwietniu i maju 1573 r. na prawym brzegu Wisły, naprzeciw Warszawy, pod wsią Kamień, która obecnie stanowi część stolicy. Najpoważniejszymi kandydatami do korony obok brata króla francuskiego byli: syn cesarza Maksymiliana II arcyksiążę Ernest Habsburg, car Iwan IV Groźny i Jan III Waza, król szwedzki, mąż Katarzyny Jagiellonki, siostry Zygmunta Augusta. Pod Warszawą stawiło się ok. 50 tysięcy osób, które uczestniczyły w głosowaniu. Najpierw odbyła się prezentacja kandydatów, której dokonali zagraniczni posłowie. Następnie zaczęto spisywać, lecz już w węższym gronie wybranych komisji artykuły dla króla. Miały to być uprawnienia i zobowiązania panującego. Po ich zatwierdzeniu, 5 kwietnia 1573 r. odbyło się głosowanie nad pretendentami do tronu. Zwycięzcą okazał się kandydat francuski, przedstawiony przez posła Jana de Monluc. Kilka dni po elekcji posłowie przyszłego monarchy zaprzysięgli w jego imieniu uchwalone przed wyborem postanowienia ogólne. Były to tak zwane artykuły henrykowskie. Przyjęto również osobiste zobowiązania elekta, noszące nazwę pacta conventa. Wybrano też poselstwo, które miało udać się do Paryża, aby oficjalnie zawiadomić księcia francuskiego o wyborze na króla Rzeczypospolitej Polski i Wielkiego Księstwa Litewskiego, odebrać od niego przysięgę, potwierdzającą przyjęcie uchwał elekcyjnych (artykułów i paktów), oraz możliwie szybko sprowadzić go do Rzeczypospolitej. Poselstwo wysłano okazałe i godne. Pertraktacje z Henrykiem i jego bratem, królem Francji Karolem IX, trwały dość długo. Opór budziły przede wszystkim artykuły dotyczące swobody wyznaniowej i możliwości wypowiedzenia posłuszeństwa królowi. Ostatecznie obaj władcy uznali i zaprzysięgli 22 sierpnia 1573 r. dawne i nowe prawa. Po tym fakcie poselstwo doręczyło Henrykowi dokument elekcyjny. Henryk Walezy został ogłoszony królem polskim i wielkim księciem litewskim.
Nihil novi
Potęga Rzeczypospolitej u zenitu. Zlota wolność. Elekcja., Jan Matejko
Do granic Polski dotarł po dwumiesięcznej podróży w końcu stycznia 1574 r. Orszak królewski, liczący 1200 koni, wozy z bagażami oraz karety z damami dworu i niewiastami lekkich obyczajów, ciągnął przez Heidelberg, Fuldę, Torgau, Frankfurt. Na Łużycach oczekiwał go książę piastowski Jerzy II Brzeski, który towarzyszył królowi aż do polskiej granicy. Granicę przekroczono w Międzyrzeczu, gdzie monarchę uroczyście powitała delegacja senatu z biskupem kujawskim, wojewodowie i kasztelanowie. Później przez Poznań i Częstochowę udano się w kierunku Krakowa, gdzie nastąpiło oficjalne powitanie.
Personal Pages
Katalog D M O Z : Society : Politics : Personal Pages
| |
| | |
| | |
23 pages found in Personal Pages:
Alternative Politics
War with Iraq, third parties, philosophy, drugs, terrorism, guns, Israel and Palestine. Links to media watch groups.
http://www.geocities.com/Alt_Politics/
Blog Arundel
A weblog dedicated to exploring political, social, and environmental issues in Anne Arundel County, Maryland.
http://arundel.blogspot.com
Daley Planet
Personal website of planetary patriot Tad Daley. Ideas for preventing genocide and another 9-11.
http://daleyplanet.org
ExLawyer.com
Weblog expressing sardonic humor about law and politics.
http://www.exlawyer.com/
Foxnews Folies
Critical commentary on FoxNews.
http://www.foxnews-follies.com
Friends don't let friends...
The Origin of Friends Don't Let Friends Vote Democrat and Republican.
http://home.comcast.net/~waltsullivan/Friends%20don't%20let%20friends.html
FWF- The Free World Forum
Young, under-21 year olds discussion of various political philosophies.
http://www.angelfire.com/empire/freeforum/
Herman, Edward S: Political commentaries
Political economist and radical commentator comments on world events, media complicity and media bias from a Progressive perspective.
http://musictravel.free.fr/political/political.htm
Hogan, Hunter - HunterThinks.com
Provides his analysis and commentary of major World events with a focus on non-violence, equal treatment, and freedom.
http://www.hunterthinks.com/
James R. Taylor - My Politics
A brief essay about Presidential elections and politics
http://www.geocities.com/ucsb1990/my_politics.html
The Minute Man Page
Lists the author's concerns about the U.S. federal government and the loss of freedom through war and emergency powers.
http://mhkeehn.tripod.com/
Netscrapes.com
Features commentary laced with satire, parody, or humor on political, media, and other events.
http://www.netscrapes.com/
NikFlorida.com
Political and social commentary from Nik Bramblett.
http://www.nikflorida.com
OPED - Short Opinion Pieces
OPED pieces on topics of current interest in economics, politics, terrorism, and security.
http://www.sibelle.info/
Political Reforms for Nations
Personal site with numerous articles suggesting reforms in the political system of nations.
http://www.geocities.com/someidea2000/politicalreform.html
A Politically In-Correct Stop Over on the Information Stupid Highway
A generalized rant on political correctness.
http://pc.sux.20megsfree.com/
Power, Violence and Poverty
Essays on power and its relationship to violence, poverty and social change.
http://www.fragmentsweb.org/fourtx/subpower.html
Ptolemy
Balkan and Europe politics.
http://groups.msn.com/Ptolemy
The Rant: Political Writings from a Wal-Mart Hating Notre Dame Populist
Commentary on Wal-Mart, the ills of American society, and various other issues.
http://www.angelfire.com/blog/ndpopulist/
Sand in the Gears
Weblog featuring Tony Woodlief's humorous short takes on politics, life, and American culture.
http://www.tonywoodlief.com/
The Sounding Board
Commentary, humor and opinions on issues of the day.
http://www.geocities.com/paparizzuti/leorizzutipage.html
Verzillo's Political Fillibuster and Politics Pulpit
A collection of links, opinion essays, sound bytes, and advice from the author on American politics.
http://www.angelfire.com/journal/verzpolitico/
The World According to Bill Fisher
Articles on international development, foreign policy, human rights, geopolitics, and journalism.
http://billfisher.blogspot.com/
|
Ciekawe linki z DMOZ:
link-Health/Alternative
link-Home/Moving_and_Relocating
link-Computers/Home_Automation
link-Regional/B
link-Regional/North_America
link-Regional/P
link-Games/Miniatures
link-Home/Cooking
link-Health/Medicine
link-Home/Personal_Finance
link-Regional/T
link-Society/Advice
link-Regional/South_America
link-Society/Crime
link-Regional/North_America
link-Recreation/Pets
link-Kids_and_Teens/Computers
link-Society/People
link-World/Italiano/Computer/Software
link-Society/Military
link-Regional/Middle_East
link-Society/People/Men
link-Games/Roleplaying
link-Kids_and_Teens/Games
link-Kids_and_Teens/News
link-Reference/Education
link-Games/Dice
link-Regional/Europe
link-Regional/I
link-Home/Emergency_Preparation
link-Home/Cooking
link-Society/Philosophy
link-Society/People
link-Society/Issues
link-Society/Disabled
link-Games/Card_Games
link-Reference/Education
link-Society/Organizations
link-Regional/Middle_East
Ciekawostki
Krótkotrwałe panowanie Henryka Walezego na Wawelu było prawdziwym zderzeniem cywilizacyjnym pomiędzy rzeczywistością polską, a francuską. Młodego króla i jego francuską świtę dziwiły urządzane przez polskich poddanych pijatyki, rozczarowało ubóstwo polskich wsi i surowy klimat kraju. Polacy natomiast uważali Francuzów za zniewieściałych, władcy mieli za złe cudzoziemskie stroje i zamiłowanie do biżuterii. Co ciekawe, pod wieloma względami ówczesna Polska wyprzedzała Francję. Właśnie na Wawelu Walezy po raz pierwszy zobaczył wychodki, z których nieczystości odprowadzano poza zamkowe mury, i po powrocie do Francji nakazał zbudowanie takich urządzeń w Luwrze i innych pałacach.
